Banden

Wat is nu een goede band?

Deze vraag krijgen wordt ons regelmatig gesteld en er is slechts een antwoord: De band die aan jouw eisen voldoet.

De een vind bijvoorbeeld antilek eigenschappen belangrijk, de ander rolweerstand of levensduur.
De ideale band bestaat (nog) niet, dus wordt het een compromis.

De belangrijkste eigenschappen van een band zijn:

1. grip
2. levensduur
3. antilek eigenschappen
4. rolweerstand
5. rijeigenschappen/wegligging
6. prijs

Grip

Er zijn twee soorten grip. Op asfalt en op onverharde ondergrond.
Op asfalt heeft een slick (gladde band) het meeste grip. Er is immers zoveel mogelijk contact met het asfalt. Eventueel zijn er aan het rubbercompound (rubber mengsel) nog toevoegingen gedaan om de grip te verhogen.

Op onverharde ondergrond geeft het profiel grip. Hoe losser de ondergrond, hoe groter de noppen moeten zijn.
Voor vakantiefietsen is een band die hier tussen in zit het meest geschikt. Een beetje profiel voor grip op losse ondergrond (of bladeren ed) maar toch glad genoeg voor op het asfalt.

Bedenkt ook dat je op fietsvakantie nog zo'n 20 kg bagage aan je fiets hebt hangen. De noodzaak voor een grof profiel wordt dan ook een stuk minder.

Profiel

Het profiel bepaalt de grip en een gedeelte van de rolweerstand. Hoe gladder het profiel, hoe lichter de band rolt.
Ook hier moet de gulden middenweg gevonden worden, en is per gebruiksdoel verschillend.

Er is trouwens geen profiel nodig bij een fietsband om het water af te voeren. Het zogenaamde aquaplaning ontstaat bij een fietsband pas bij ca 200 km/u. Dit komt door de smalle en ronde vorm van een fietsband.

Wrijving

Wrijving is de grip van de band en niet de rolweerstand.

Ter verduidelijking:

Wanneer je bijvoorbeeld over het ijs fietst is er minder wrijving. Dit merk je met optrekken, remmen en door de bocht gaan. Maar de band rolt niet lichter dan over asfalt.

Levensduur

De levensduur van een band wordt bepaald door:

• slijtage van het oppervlak
• sterkte van de zijwanden
• verminderen van de lekbestendigheid

Bij normale slijtage wordt het loopvlak van de band afgesleten. Het profiel wordt minder en de lekbestendigheid wordt door het dunnere rubber ook minder. Op ten duur zal de band moeten worden vervangen.
De gebruikte rubbercompound bepaald hoe snel dit gaat.

Falen van de zijwanden. Door uitdroging en door zware belasting slijten de zijwanden. Deze kunnen het begeven lang voordat bijvoorbeeld het profiel op is. Fietsen op te zachte banden versnelt dit proces.

Verminderen van de antilek eigenschappen. Na verloop van tijd verzamelen zich stukjes glas, steentjes e.d in het loopoppervlak van de band. Deze veroorzaken gaatjes en scheurtjes in de toplaag. De band wordt poreus. De band is versleten op het moment dat je vind dat hij te vaak lek gaat. Het profiel kan dan nog intakt zijn.

Antilek eigenschappen

Er zijn verschillende antilek lagen:

• Dun kevlar versterkt rubber. (Bijvoorbeeld Schwalbe Marathon)
  Deze laag biedt een matige antilek bescherming. Rijeigenschappen en gewicht worden matig beinvloed.
• Dikke caoutchouc (natuurrubber) van ca 5 mm. (Bijvoorbeeld Schwalbe Marathon Plus)
  Deze laag biedt de beste lekbescherming. De dikke laag voorkomt dat doornen, glas of rubber doordringen en de binnenband kunnen raken. De band wordt wel veel zwaarder en rijeigenschappen worden beinvloed.
• Kevlar weefsel (dichtgeweven) (Bijvoorbeeld Schwalbe Marathon Supreme en XR)
  Ook hierin een verschil tussen dicht en zeer dicht geweven. Het laatste is beter. Rijeigenschappen en gewicht worden nauwelijks beinvloed. Zorgt voor een goede lekbestendigheid.

Schwalbe Marathon - Schwalbe Marathon Plus - Schwalbe Marathon XR

Rijeigenschappen

Hier bedoel ik comfort en wegligging mee. Hoe gedraagt de band zich wanneer je schuin door de bocht gaat? En stugge zijwanden (wangen) verminderen bijvoorbeeld het comfort.

De opbouw van de band (karkas), rubbercompound, antileklaag en profiel hebben alle invloed op de rijeigenschappen.

Rolweerstand

De rolweerstand is de kracht die nodig is om het wiel te laten rollen, en hangt af van de vervorming (indrukking) van de band:

• Druk waarmee de band is opgepompt.
  Hoe harder de band is opgepompt, hoe minder vervorming.
• Maat van de band.
  Hoe groter en breder een band is, des te ronder wordt het contact oppervlak met de weg. Een rond contactoppervlak heeft een kleinere omtrek dan een ovaal contactoppervlak, dus minder vervorming.
• Opbouw en materialen van de band. De opbouw van de band bepaalt hoeveel energie het kost om de band te vervormen. Een dunwandig soepel bandje vervormt makkelijker dan een stugge band.
• Profiel.
  Profiel zorgt voor extra rolweerstand. Niet alleen de band vervormt in zijn geheel, maar ook het profiel zelf vervormt. Denk maar eens aan de noppen van een mountainbike band. Deze buigen om, zodra ze contact met het rijvlak maken.

Prijs

De prijs van banden varieren van 2 tot 50 euro. Het is heel goed mogelijk om een paar duizend kilometer te kunnen fietsen met een band van twee euro. Dit levert ongetwijfeld de laagste prijs per kilometer op. Maar de lekbestendigheid, sterkte van de band of rolweerstand zullen niet te vergelijken zijn met duurdere varianten. Je hebt dus wat meer geluk nodig met een goedkope band.

Vragen:

Brede banden roller lichter dan smalle banden. Is dit waar?

Ja. Bij gelijke druk rollen brede banden lichter dan smalle banden.
De vervorming van de brede band is namelijk kleiner dan de vervorming van de smalle band.

Voorbeeld:

We nemen een fietser van 70 kg, bagage achterop 15 kg en een fiets van 15 kg. Nu draagt het achterwiel een last van ca 60 kilo.

De brede band (50 mm) en de smalle band (32 mm) zijn beide opgepompt tot een druk van 4 bar.

Beide banden hebben namelijk hetzelfde contactoppervlak:

4 bar = 4 kg per vierkante centimeter.
60 kg / 4 = 15 vierkante centimeter.

De brede band hoeft dus veel minder te vervormen. Het vervormen van de band kost energie en dit is de rolweerstand.

Overige voordelen brede banden:

• Meer grip.
• Meer comfort.
• Je kunt makkelijker over onverharde wegen rijden.
• Minder kans op snakebite.
• Bandenspanning is minder belangrijk dan bij smalle banden.
• Banden gaan langer mee.

Waarom rijden wielrenners dan niet op brede banden?

Dat doen ze ook. Vroeger reden ze op 18 mm banden, tegenwoordig op 23 mm.
Er zijn echter ook een aantal beperkingen voor de breedte:

• Brede banden kunnen niet zo hard worden opgepompt. Als je met 9 bar wilt fietsen, heb je weinig keuze.
• Brede banden hebben meer luchtweerstand. De luchtweerstand wordt een belangrijke factor boven de 25 km/u.
• Brede banden zijn zwaarder. Accellereren kost meer tijd en energie.
• Zijdelingse stabiliteit wordt minder. Als je met 40 km/u plat door de bocht gaat, zul je dit merken.